1821 Yunan İhtilali, İhtilalin 200. yıldönümü sebebiyle Yunanistan'da ve dünyanın çeşitli yerlerinde sıcak ve canlı bir tartışma yaşanıyor. Yunan milliyetçi tarih yazımının ve ulusal anlatısının eleştirilerini de bağrında taşıyan bu tartışmada tarih yazımı konusunda da yeni yaklaşımlar gündemde. Biz de Osmanlı İmparatorluğu bakiyesinin önemli bir parçası olarak Türkiyeli okurlarımızla bu tartışmanın bir öznesi olmak istedik. Yunanlı tarihçi dostumuz Anna Vakali'nin editörlüğündeki dosyanın ilk yazısı Panagiotis Stathis'in imzasını taşıyor.
Stathis, 1821'in isyan veya bağımsızlık savaşından ziyade, siyasi yapıyı, devlet teşkilatını, kolektif kimlikleri, toplumsal ve siyasi değerleri ve ekonomik ilişkileri içeren bir devrim niteliği taşıdığını iddia ediyor ve bunu ispata girişiyor. Anna Vakali Yunan Tarihyazımında Helenizmin sürekliliği tezlerini ve ona yönelen eleştirilerin güzel bir özetini sunuyor. Yannis Spyropoulos, 19. yy. başlarında Girit adasında yaşayan Hristiyanlar arasındaki ihtilafların, Osmanlı Devleti ile yerel iktidar sahiplerinin ilişkilerinin, bunların toplumsal gerilimlere ve Yunan İhtilali'ne nasıl yansıdığının enfes bir tasvirini yaparak basmakalıp milliyetçi bir okumanın sığlığına işaret ediyor. Berke Torunoğlu ise Yunan ulus-devletinin kurulmasından sonra bu devletle siyasal bir bağ kuran Osmanlı Devleti yurttaşlarının yaşadığı sorunları, kimlik bunalımını, sadakat tartışmasını yurttaşlık ve kimlik penceresinden yorumluyor.
Rektör ataması ardından yaşanan protestolar ve tartışmalarla ülkenin gündemine yerleşen Boğaziçi Üniversitesi'nin, Robert Kolej'den üniversiteye dönüşüm hikayesini duayen hocamız Zafer Toprak kaleminden okuyoruz. Ayrıca; Lübnanlı Arap muhalif Selim Faris'in Civanpir müstear adıyla Londra'da çıkardığı Hürriyet gazetesini, II. Abdülhamid yönetiminin bu sesi susturmak için başvurduğu yöntemleri Emine Şahin bizlere aktarıyor. Selim Rumi Civralı ise bizleri Kung-Fu filmlerinden tanıdığımız Şaolin Tapınağı'nın geçmişine götürerek tapınağın gizemlerine ışık tutuyor. İki ay önce kaybettiğimiz Nur Conker Vergin'in yaşamını, eserlerini ve fikir yolculuğunu Mehmet Ö. Alkan'ın her zamanki titiz çalışmasıyla öğreniyoruz. Yine geçtiğimiz ay yitirdiğimiz İstanbullu hemşerimiz büyük Bizans tarihçisi Cyril Mango'yu Buket Kitapçı Bayrı, Peter Frankopan ve Elif Keser-Kayaalp yazılarıyla anıyoruz.
Toplumsal Tarih'e e-dergi olarak da Google Play ve Kobo platformları üzerinden ulaşabilirsiniz.
Etkinlikler için Tarih Vakfı'nın sosyal medya hesaplarını takip edebilir, internet sitemizi ziyaret edebilir, ayrıca Tarih Dostu olarak Vakfa destek olabilirsiniz. Tarih Dostu olunduğunda Toplumsal Tarih dergisi her ay ücretsiz olarak okurlara gönderiliyor, ayrıca Tarih Dostu okurları Tarih Vakfı Yurt Yayınları'ndan %50 indirim sahibi oluyor.
Toplumsal Tarih'in 327. sayısı çıktı
Toplumsal Tarih Mart sayısında Yunanlı tarihçiler açısından olduğu kadar Türkiyeli tarihçiler açısından da meselenin doğası gereği üzerinde ittifak edilmesi zorlu bir dosya ile okuyucularının karşısına çıkıyor.
Yayınlanma :
27.02.2021 11:18
Güncelleme :
20.05.2026 00:55
Yorum Yazma Kuralları
Lütfen yorum yaparken veya bir yorumu yanıtlarken aşağıda yer alan yorum yazma kurallarına dikkat ediniz.
Türkiye Cumhuriyeti yasalarına aykırı, suç veya suçluyu övme amaçlı yorumlar yapmayınız.
Küfür, argo, hakaret içerikli, nefret uyandıracak veya nefreti körükleyecek yorumlar yapmayınız.
Irkçı, cinsiyetçi, kişilik haklarını zedeleyen, taciz amaçlı veya saldırgan ifadeler kullanmayınız.
Türkçe imla kurallarına ve noktalama işaretlerine uygun cümleler kurmaya özen gösteriniz.
Yorumunuzu tamamı büyük harflerden oluşacak şekilde yazmayınız.
Gizli veya açık biçimde reklam, tanıtım amaçlı yorumlar yapmayınız.
Kendinizin veya bir başkasının kişisel bilgilerini paylaşmayınız.
Yorumlarınızın hukuki sorumluluğunu üstlendiğinizi, talep edilmesi halinde bilgilerinizin yetkili makamlarla paylaşılacağını unutmayınız.
Yorumlar
Kalan Karakter: